زðÆ, ¾°¶ ÂèâàôÜ...


â·Çï»Ù, سñÇ, »ñÏÝùÇ ÙáíÇó
ÆÝãá±õ ¿ñ Ñá·Çë ϳñûïáí ϳÝãáõÙ,
àñ ׳Ëñ»ë, Ãéã»ë, í»ñ³Ý³ë ÝáñÇó,
سñÇ, ǰ٠سñÇ, سñÇ, ¿¯· ÃéãáõÝ£
¸³ßï»ñÁ ÙdzÛÝ ·ñ³õáõÙ »Ý ù»½.
¸³ßï»ñÁ ϳݳã, ·áѳñÁ óûÕÇ£-
¸³ßï»ñÇ ÙÇ·áõÙ Ïáñóñ»É »Ù »ë
ØÇ ÑÇÝ, »ñÏñ³ÛÇÝ µ»ñÏñ³ÝùÇ áõÕÇ£
Øáé³ó»É »Ù »ë ¹³ßï»ñÇ áõÕÇÝ.
Øáé³ó»É ¿ ÇÙ »ñ³½áÕ Ñá·ÇÝ
ÐáíÁ ¹³ßï»ñÇ, ½ÙñáõËïÁ ϳݳã.
²ß˳ñÑÁ Ù»é³õ Û³õ»ñÄÇ ³é³ç -
ºõ »ë Ùáé³ó³Û µ³ËïÁ ³ß˳ñÑÇ ª
²ß˳ñÑÇ Ñ»éáõÝ áõ µ³ËïÁ µ³ñÇ£
ÈáõëÝ»³Ï ·Çß»ñáí »ë ׳ٵ³Û ÁÝϳÛ
àõ Ï»³ÝùÁ ÃáÕ³Í, áõ Ï»³ÝùÇ Ñ»éáõÝ-
³ջóÇ Ñá·Çë Éáõé áõ ÉáõëÝϳÛ
Ú³õÇï»Ýáõû³Ý Ù»é³Í ¹³ßï»ñáõÙ£
àõ Éáõé ¿ ßáõñçë - ÓÙ»é áõ ·Çß»ñ,
àõ »ñ·Ç Ù³ÑÇ, áñ ÏáãõáõÙ  ¿ - ë¿ñ£-

Ø»é³Í ¿, سñǯ, ÇÙ ëÇñïÁ ÑÇÙ³£
Þáõñçë - ÉéáõÃÇõÝ, áõ ·Çß»ñ, áõ Ù³Ñ.
Þáõñçë ù³ñ³ó³Í »ñ³½Á Ù³ÑÇ.
- Î'áõ½¿Ç¯ ³ÛÝå¿ë, áñ »ï ¹³éݳÛÇ
àõ ѳٵáõñ¿Ç ßñûñÁ ÑáÕÇ.
öÝïé¿Ç ÙÇ å³ñ½, »ñÏñ³ÛÇÝ áõÕÇ,
Ðá¯ÕÁ Éǽ¿Ç, áñå¿ë ѳÙñ ßáõÝ -
àõ Éá¯õé Ïáñã¿Ç ³ß˳ñÑÇ ÷áßáõÙ...
²Ë, óáõñï ¿ ³Ûëï»Õ - »ñÏÝÇ Ï³Ù³ñáõÙ -
âÇ í³éõáõÙ ³Ûëï»Õ ׳鳷³ÛÃÁ Ñáõñ.
ºñÏÝùáõÙ ãÏ³Û Í³ÕÇÏ áõ ·³ñáõÝ
àõ ëáõï ¿ Ñá·áõ µ»ñÏñ³ÝùÁ Ù³ùáõñ£
سñÇ°, ǰ٠سñÇ, ÙݳóÇñ ݳËßáõÝ,
²ñ»õáï áõ ï³ù ¹³ßï»ñáõÙ »ñÏñÇ,
ÂáÕ Ñá·Ç¹ ½Ý·³°Û »ñÏñÇ ÙßáõßáõÙ,
²ß˳ñÑÇ ÙáõÄáõÙ ÃáÕ Ñá·Ç¹ µ»ñÏñÇ£
ØÇ° ݳÛÇñ ¹áõ í»ñ. ÃáÕ Ï»³Ýù¹ ÉÇÝÇ 
àëÏÇ ÙÇ ÕûÕ³Ýç.  í³°é µ³ËïÇ ÑÝãÇõÝ,
ÂáÕ Ï»³Ýù¹ ÉÇÝÇ ÑáõñÑñáÕ ·ÇÝÇ,
سñÇ, ǰ٠سñÇ, سñÇ, ¿¯· ÃéãáõÝ...

- ÆëÏ »±ë, DZÝ㠳ݻ٠»ë, áñ ÙݳóÇ
ºñÏÝÇ ¹³ßï»ñáõÙ - áõ Ù»é³õ Ñá·Çë,
ºë, áñ »ñÏñ³ÛÇÝ Ï»³Ýùë óջóÇ -
Èëá±õÙ »ë, سñÇ,- DZÝã ³ñÇ »ë ÇÝÓ£
ÆÝãá±õ ³ñ»õÇ Ñ³ÙµáÛñÁ »ñµ»ù
âí³é»ó ÇÙ Ù¿ç ó³ÝÏáõÃÇõÝ áõ ¹áÕ
àõ ãÑñ¹»Ñ»ó ëÇñïë Ûá·Ý³µ»Ï
øá Ñáõñ Ù³ñÙÝÇ ÑÙ³ÛùÁ ¹ÇõÃáÕ£
´³Ûó 㿱 áñ Ñá·ÇÝ, ³ëáõÙ »Ý, áõÝÇ,
γ٠·áõó¿ ³é³ç áõÝ»ó»É ¿ ݳ -
γñÙÇñ ϳñûïÁ ϳñÙÇñ ³ñÇõÝÇ
àõ Ññ¹»ÑáõÙÇ »ñ³½Á ³Ý³Ñ£
²Ë, Ù³ñ¹áõ Ñá·ÇÝ, ³ëáõÙ »Ý, ³é³ç
²åñ»É ¿ ³ÛÝï»Õ - ³ñ»õÇ íñ³Û,
ºÕ»É ¿ í³éÙ³Ý Ëݹ³·ÇÝ »ñ³½, 
Ðñáï, Ññ³Ý³½, áõ ³ÝáõÝÁ - è³£
ì³éáõ»É ¿ ³ÝÙ³ñ ³ñ»õÇ Ñá·áõÙª
ÆÝùÁ ½áÑ Çñ»Ý áõ ½áѳµ»ñáÕ,
àõ ë÷é»É ¿ Ùáõà ûñ»ñÇ ÙÇ·áõÙ
Ðñ¹»Ñ áõ ϳñûï, ó³ÝÏáõÃÇõÝ áõ ¹áÕ£
àõ »Õ»É ¿ ³Ûë Ï»³ÝùÁ »ñÏñ³ÛÇÝ
²ñ»õÇ ³é³ç ˳ÝÓáõ³Í ÙÇ ½áÑ.
²ÕûÃù »Ý ³ñ»É Ññ³Ï³Ù è³ÇÝ -
²åñ»É »Ý ÑñáõÙ áõ ³Ýó»É »Ý ·áÑ£

Úá·Ý»¯É »Ù, Ûá·Ý»¯É »ñ³½Çó, Ù³ÑÇó,
²Ýï³ñµ»ñáõû³Ý íÇ׳ÏÇó »ñ»ñ.
àõ½áõÙ »Ù ½·³É, ßûß³÷»É ÝáñÇó,
âáõÝ»Ý³É »ñ³½, ÃéÇãù áõ ûõ»ñ£
Î'áõ½¿Ç¯ ÉÇÝ»É Ñ³ëï³ï áõ ϳñáÕ,
²ß˳ñÑÁ ½·³É, áñå¿ë ù³Õóñ ¹áÕ,
ºõ ³ÙµáÕç Ï»³Ýùáí ÙÇ å³Ñ »ñϳñáÕ -
ì³éáõ»É áõ Ù³ñ»É Ññ×áõ³Ýùáí µ³ÝïáÕ£
ºõ ÇÝãá±õ ѳٳñ ÇÙ Ù³ñÙÇÝÁ ÉáÛë,
سñÙÇÝÁ Ù³ñáÕ, Ù³ñÙÇÝÁ ÑÇõ³Ý¹
¸»é å¿ïù ¿ ÏñÇ ¹Ç³ÏÁ Ñá·áõë,
àñå¿ë ͳÝñ µ»é ª Ñݳٻ³Û ³õ³Ý¹£
ÖÝßáõÙ ¿, ×ÝßáõÙ áõë»ñÇë íñ³Û
¸Ç³ÏÁ ³Û¹ óáõñï, ͳÝñ, ³Ýµ³Ä³Ý,
ÆÝãá±õ »Ù ÏñáõÙ »ë µ»éÁ Ýñ³,
²Û¹ µ»éÁ ¹³Ä³Ý£

ºõ ÇÝãáõ ÑÇÙ³, ûñ»ñÇë ÍáóáõÙ,
àõñ µ»ñ»É ¿ ÇÝÓ µ³ËïÁ ³Ûë ·Çß»ñ -
ºë ÇÝÓ »Ù ÷ÝïéáõÙ áõ Ù»é»ÉáóáõÙ
ì»ñçÇÝ ï³·Ý³åáõÙ, áñ ÏáãõáõÙ ¿ - ë¿ñ...
.......................................
ºë ÇÝÓ »Ù áõ½áõÙ, Ç°ÝÓ, Éëá±õÙ »ë, ÏÇ°Ý
ÆÝÓ, áñ ã»°Ù ÉÇÝÇ ¿É áõñÇß ³Ý·³Ù,
àñ í³ÕÁ åÇïÇ Ñá°Õ ¹³éݳ٠ÏñÏÇÝ
àõ ³Ýóݻ٠³Ý¹³ñÓ áõ ³ß˳ñÑ ã·³Ù£
ƱÝ㠳ݻ٠»ë, ÏÇÝ,- DZÝ㠳ݻ٠ÑÇÙ³,
¿ ½·³Ù, áñ »ë ³Ýó»É »Ù ³Ý¹³ñÓ - 
àõ óáõñï ÙßáõßáõÙ ×»ñÙ³Ï »ñ»õ³Û
سÑÁ ª ³ëïÕ³ÛÇÝ ½·»ëïÝ»ñ ѳ·³Í£
ºõ óáÛó ï³Û ݳ ÇÙ »ñ³½³Í áõÕÇÝ ª
Ú³õÇï»Ýáõû³Ý ë³ÑÙ³ÝÁ áõݳÛÝ -
ºõ »ë ѳëϳݳÙ, áñ Û³õ»ñÄÁ ÑÇÝ
ì»ñç ãÇ áõݻݳÛ, áñ ѳݷëï³Ý³Ù...
ºñµ ½·³Ù Û³ÝϳñÍ, áñ ѳë»É »Ù »ë
Ú³õÇï»Ýáõû³Ý ë³ÑÙ³ÝÁ - áõ ݳ,
ø³ñ³ó³Í Ñá·Çëª ³Ý»ñ³½, ³Ýï»ëª
òá¯õñï Û³õ»ñÄáõû³Ý »½»ñùáõÙ Ùݳۣ
⿱ áñ áí ѳë³õ Û³õÇï»Ýáõû³Ý
àõ ÜÇñí³Ý³ÛÇ Éáõëݳß˳ñÑÁ ë³é -
ܳ ¿É ãÇ° ¹³éÝ³Û Ï»³ÝùÇ ³Ýë³ÑÙ³Ý
àíÏdzÝÁ, áñ ÏáãõáõÙ ¿ ê³Ýë³ñ...

ú, ͳ°Ýñ ¿, ͳ°Ýñ ¿, û ͳ¯Ýñ ¿ ³ÛÝù³Ý
àõë»ñÇë ѳٳñ µ»éÁ Û³õ»ñÄÇ.
- ²Ë, ÉÇÝ»É Ã»Ã»¯õ, Ññá¯ï, Ññ³Ï³¯Ù,
ì³éáõ»É, áñå¿ë ½áÑ, ½áÑë ãÙ»ñÄÇ
²ñ»õÁ - ³ñ»õ, áõ ²°·ÝÇ, áõ è³£
ì³éáõ»É áõ Ù³ñ»¯É ³ß˳ñÑÇ íñ³Ûª
¼áÑǯ å¿ë ³ñ¹³ñ, ÇÝùݳ³ÙáùÇã -
àõ Ù³ÑÇó Û»ïáÛ ãÉÇÝǯ áãÇÝã...


               ºÔÆÞ¾ â²ðºÜò

(1916)    (ÈÆðÆÎ²Î²Ü ´²ÈȲܸܺð)